Lettertypen voor kruissteek: zo kies je het juiste alfabet voor je project
Het lettertype bepaalt of je tekst van de andere kant van de kamer goed leesbaar is, of op armlengte uiteenvalt in een rommeltje losse steken.
Het lettertype bepaalt of je tekst van de andere kant van de kamer goed leesbaar is, of op armlengte uiteenvalt in een rommeltje losse steken. De meeste borduurders kiezen een lettertype, borduren de hele zin en merken pas dan dat het niet werkt op de grootte die ze kozen, of op de stofdichtheid die ze gebruiken.
Stitchmate heeft 48 ingebouwde lettertypen voor kruissteek. Klik hieronder op een lettertype om alle tekens op een steekraster te zien, of typ je eigen tekst om die vooraf te bekijken. Wil je een hele naam of zin in één keer in een patroon zetten, met het eindformaat voor jouw stof, gebruik dan de gratis tekstgenerator voor kruissteek.
Wil je meteen gaan ontwerpen? De tekstgenerator voor kruissteek maakt van elke tekst een patroon dat je kunt borduren: kies een lettertype, voeg een rand toe en download het patroon of open het in de editor.
Deze gids gaat over het kiezen van een lettertype. Voor de kant van het borduren (één letter borduren, een naam centreren, een klaar werk signeren) lees je zo borduur je letters, namen en een signatuur (in het Engels). Werk je op stramien in plaats van Aida? De gids over letters en lettertypen voor tapisserie (in het Engels) gaat over de fijnheid van het stramien, monogrammen en alfabetten in halve kruissteek.
Hieronder bespreken we de twee belangrijkste soorten lettertypen, hoe je het juiste kiest voor je project en hoe de lettergrootte zich vertaalt naar het eindformaat op verschillende stofdichtheden.
Twee soorten lettertypen voor kruissteek
Niet alle letters in kruissteek zijn op dezelfde manier opgebouwd. Sommige vullen hele vakjes van het raster, andere volgen dunne lijnen ertussen. Het soort dat je kiest, bepaalt hoe je tekst eruitziet, hoe lang het borduren duurt en hoe groot de tekst moet zijn om leesbaar te blijven.
Lettertypen in hele steken
Bij letters in kruissteek denken de meeste borduurders aan lettertypen in hele steken: elk teken is een patroon van gevulde vakjes. Elk vakje in de letter wordt een hele kruissteek.
Stitchmate heeft 36 lettertypen in hele steken, van compacte tekens van 3×5 (maar 15 steken per letter) tot opvallende lettertypen zoals Helvetica Bold en Times van 9–12 steken hoog. De volledige lijst bevat klassieke stijlen (Courier, Helvetica, Times, Utopia), compacte praktische lettertypen (3×5, 5×7, 5×8, 6×9) en tekensets met karakter (ECA, UCF Fan).
Het best voor: traditionele merklappen, opvallende teksten en patronen waarin de letters even zwaar moeten ogen als de kruissteek eromheen. De compacte varianten (3×5, 5×7) zijn ook de vaste keuze voor data, initialen en kleine labels waar weinig ruimte is.
De keerzijde: lettertypen in hele steken gebruiken meer garen en kosten meer tijd dan stiksteeklettertypen van dezelfde zichtbare grootte. De compacte varianten zijn heel efficiënt, maar leveren rondingen in: letters zoals S, G en R kunnen op klein formaat hoekig ogen.
Stiksteeklettertypen
De meeste borduurders zien stiksteek als een techniek voor contouren, maar je maakt er ook prachtige letters mee. Stiksteeklettertypen tekenen letters als dunne lijnen over de kruispunten van het raster: dezelfde techniek als voor de contouren van een patroon, toegepast op letters.
Het resultaat zijn sierlijke, vloeiende letters die meer op handschrift of kalligrafie lijken dan op traditionele tekst in kruissteek. Omdat elke streek één lijn is in plaats van een gevuld vakje, gebruiken stiksteekletters veel minder garen en borduur je ze sneller.
Stitchmate heeft 12 stiksteeklettertypen uit de letterfamilie Hershey: letters die oorspronkelijk in de jaren zestig voor plotters zijn gemaakt en nu zijn aangepast aan het raster van kruissteek. De verzameling bevat Sans, Sans Bold, Serif (normaal, vet, cursief en vet cursief), Script, Script Bold, Cursive en drie gotische stijlen (English, German, Italian).
Elk stiksteeklettertype kun je met een schuifregelaar traploos schalen van 4 tot 30 steken hoog, zodat je de hoogte precies afstemt op je ontwerp.
Het best voor: huwelijksmerklappen, spreuken, sierlijke monogrammen, een signatuur of opdracht, en elk project waarin tekst handgeschreven of kalligrafisch moet ogen in plaats van blokkerig.
De keerzijde: stiksteekletters zijn dunner en hebben minder contrast dan lettertypen in hele steken. Op een drukke of kleurrijke achtergrond kan stiksteektekst wegvallen: hij werkt het best op rustige, open delen van je patroon. Voor echte beginners is stiksteek ook iets lastiger dan hele kruisjes, omdat de naald de rasterlijnen volgt in plaats van vakjes te vullen. In de gids over stiksteek (in het Engels) lees je meer over de techniek.
Elk lettertype op je apparaat gebruiken
Zit het juiste lettertype er niet tussen? Stitchmate kan ook elk lettertype dat op je apparaat staat (Helvetica, Georgia, Garamond, Impact, wat er maar bij je project past) direct omzetten naar het steekraster.
Het gereedschap Tekst zet je lettertype om op elke hoogte van 4 tot 30 steken en legt het resultaat op de dichtstbijzijnde vakjes van het raster. De kwaliteit hangt af van de grootte: vanaf 15 steken hoog geven de meeste lettertypen strakke, herkenbare letters. Onder de 10 steken worden rondingen kartelig en kunnen dunne halen verdwijnen. Daar doen de speciale lettertypen in hele steken en in stiksteek het beter dan lettertypen van je apparaat.
Op tussenliggende formaten kun je ook losse steken (confetti) rond de letters zien. Het penseel om confetti op te ruimen (in het Engels) helpt die weg te werken.
Handig als je een bepaald lettertype wilt nabootsen (een logo, het lettertype van een trouwkaart, de omslag van een favoriet boek) of voor grote tekst waarin je een karakter wilt dat de ingebouwde lettertypen niet bieden.
Zo kies je een lettertype voor je project
Het juiste lettertype hangt minder af van smaak en meer van drie praktische dingen: wat de tekst moet zeggen, hoe groot hij geborduurd wordt en wat er in het patroon omheen staat.
Geboortemerklappen
Meestal heb je twee lettertypen nodig: een groter voor de naam (7–12 steken hoog) en een compact voor de geboortedatum, het gewicht en het tijdstip (3–5 steken hoog). Lettertypen in hele steken zoals Clear 6x10 of Helvetica werken goed voor de naam. Voor de regel met gegevens houden 3×5 of 5×7 het compact zonder dat de leesbaarheid lijdt.
Huwelijk en jubileum
Schrijfletters in stiksteek zetten de toon. Serif Italic en Script Bold uit de stiksteekverzameling geven vloeiende, sierlijke letters die passen bij een feestelijke gelegenheid. Zet de namen van het paar op 15–20 steken hoog en de datum op 8–12 steken. Stiksteektekst op een rustige achtergrond van linnen of evenweave ziet er bijzonder verfijnd uit.
Brutale teksten en spreuken
Het contrast tussen een sierlijk lettertype en brutale woorden is precies de bedoeling. Het genre is grotendeels populair geworden door Subversive Cross Stitch (in het Engels): het boek en de patronenlijn van Julie Jackson die scheldwoorden in de randen van merklappen zette. Gebruik het stiksteeklettertype Cursive of Gothic English voor de ondeugende tekst: hoe verfijnder de letters, hoe grappiger het contrast. Garen in diep bordeaux of marineblauw op een lichte achtergrond maakt de look van ‘oma’s merklap’ af. Peacock & Fig (in het Engels) heeft een praktische uitleg over het aanpassen van alfabetten aan je eigen zinnen: handig als je ingebouwde lettertypen combineert met je eigen opmaak.
Keukenbordjes en woondecoratie
‘Eerst koffie’ en ‘Home sweet home’ moet je op 2 à 3 meter kunnen lezen. Gebruik de lettertypen in hele steken Helvetica Bold of Sans Bold op 10 steken hoog of meer. Vette letters in hele steken hebben het meeste contrast en blijven leesbaar, ook als het werk op een plek met wisselend licht hangt.
Labels, data en initialen op grotere werken
Compacte lettertypen in hele steken (3×5, 5×7) op schaal 1x. De tekst mag niet concurreren met het hoofdontwerp: het is bijzaak, geen kop. Hooguit één of twee kleuren, meestal een neutrale tint die bij het palet past. Voor gratis alfabetpatronen die je kunt downloaden, printen en direct naborduren, gaat de verzameling van meer dan 50 kruissteekalfabetten van Lord Libidan (in het Engels) van 3 steken hoog tot grote sierletters.
Monogrammen
Losse letters mogen groot zijn (15–25 steken hoog) en flink versierd. Het stiksteeklettertype Serif Bold Italic of Gothic English maakt opvallende monogrammen. Voor ingelijste initialen of persoonlijke cadeaus probeer je de letter eerst op een paar groottes in het voorbeeldraster voordat je begint.
Lettergrootte, stofdichtheid en eindformaat
Hetzelfde lettertype van 7 steken hoog wordt op elke stofdichtheid een heel ander formaat. Reken voor je gaat borduren uit hoe groot je tekst echt wordt.
| Letterhoogte (steken) | Aida 11 count | Aida 14 count | Aida 16 count | Aida 18 count |
|---|---|---|---|---|
| 7 steken | 16 mm (0,64 inch) | 13 mm (0,50 inch) | 11 mm (0,44 inch) | 10 mm (0,39 inch) |
| 15 steken | 35 mm (1,36 inch) | 27 mm (1,07 inch) | 24 mm (0,94 inch) | 21 mm (0,83 inch) |
Een lettertype van 7 steken hoog op Aida 5,4 steken/cm (14 count) geeft letters van ongeveer 13 mm: een prettige leesafstand voor een ingelijst werk. Hetzelfde lettertype op 18 count krimpt tot 10 mm: van dichtbij nog leesbaar, maar op een groot wandwerk kan het wegvallen. De volledige tabel met hoogtes per count en de minimale leesbare grootte vind je in zo borduur je letters en namen (in het Engels). Gebruik de stofcalculator om je precieze eindformaat te vinden voordat je stof knipt, en lees wat Aida-count is als je hulp nodig hebt bij het kiezen van een stofdichtheid.
Tips voor mooiere letters in kruissteek
De ruimte tussen letters doet meer dan het lettertype. Eén lege kolom tussen letters en twee tussen woorden is het gangbare vertrekpunt, maar test het eerst in de editor. Te krap maakt tekst benauwd en moeilijk leesbaar; te ruim en de letters vallen los van elkaar. Two Little Kits (in het Engels) heeft een doordachte uitleg over typografie in kruissteek: over x-hoogte, schreef of schreefloos, en hoe de dikte van een lettertype de leesbaarheid op het raster beïnvloedt.
Een contour in stiksteek maakt kleine tekst in hele steken scherper. Eén contour in stiksteek rond elk teken, vooral bij compacte lettertypen zoals 3×5 of 5×7, geeft definitie zonder dat de letter dikker wordt. Sommige borduurders kiezen voor de contour een iets donkerdere tint uit dezelfde kleurfamilie.
Centreer je tekst voordat je begint. Tel de totale breedte in steken, zoek het midden van je stof en werk naar buiten. Tekst die uit het midden staat, is de meest gemaakte fout bij merklappen, en zonder uithalen niet te herstellen. Het gereedschap Tekst van Stitchmate centreert tekst over meerdere regels automatisch.
Kleurcontrast is geen keuze maar een must. Donker garen op lichte stof, of licht garen op donkere stof. Middentinten garen op middentinten stof verdwijnen, hoe goed het lettertype ook is. Valt je tekst in het voorbeeld van het patroon weg, vergroot dan het contrast voordat je gaat borduren.
Test op echte kijkafstand. Houd je scherm op de afstand waarop het klare werk komt te hangen. Kun je de tekst in het voorbeeld niet lezen, kies dan een grotere letter of een lagere Aida-count. Deze test van vijf seconden bespaart uren borduren en uithalen.
Combineer soorten lettertypen voor een duidelijke hiërarchie. De mooiste merklappen gebruiken twee of drie lettertypen in verschillende groottes: een schrijfletter in stiksteek voor de spreuk, een lettertype in hele steken voor de naam en een compacte 3×5 voor de datum. Houd het bij twee of drie stijlen; meer wordt chaotisch.
Gratis lettertypen voor kruissteek
‘Gratis lettertypen voor kruissteek’ betekent drie verschillende dingen, afhankelijk van wie zoekt, en het loont om ze uit elkaar te houden.
Gratis alfabetpatronen om te printen. Ontwerpers geven ze weg als vast patroon: één stijl, één grootte, elk teken op een raster om steek voor steek over te nemen. De verzameling van Lord Libidan (in het Engels) is de grootste losse bron, en de meeste patronenwinkels publiceren een of twee merklapalfabetten. De beperking is de vaste grootte: is het patroon 7 steken hoog en heb je er 10 nodig, dan teken je het zelf opnieuw.
Gratis lettertypen in een patrooneditor. Alle 48 lettertypen in Stitchmate (de 36 alfabetten in hele steken en de 12 schrijfletters in stiksteek) bekijk en gebruik je gratis, in elke grootte en in elke kleur, in de editor en de tekstgenerator. Je hebt geen account nodig. Alleen het downloaden van een PDF om te printen is betaald, net als in de rest van Stitchmate; bekijken, ontwerpen en je tekst in een patroon zetten zijn gratis. Het verschil met een geprint patroon is dat het lettertype voor jouw precieze zin wordt omgezet, inclusief ruimte tussen de letters en centreren, in plaats van letter voor letter in elkaar gezet.
Gratis lettertypen omgezet naar steken. Het gereedschap Tekst zet ook 34 geselecteerde Google Fonts om (waarvan 10 schrijf- en handschriftletters), plus elk lettertype op je apparaat. Een gratis schrijfletter uit die Google Fonts, een sierletter uit je eigen verzameling, het lettertype van een trouwkaart: elk wordt een kruissteekalfabet zodra je erin typt. De kwaliteit hangt af van de grootte, zoals hierboven beschreven: vanaf 15 steken hoog zien lettertypen van je apparaat er op hun best uit.
Zoek je speciaal een gratis schrijfletter voor kruissteek? De stiksteeklettertypen Script, Script Bold en Cursive in de verzameling komen het dichtst bij handschrift en volgen toch netjes het raster, en ze schalen van 8 tot 30 steken hoog. Voor een zwaardere, meer kalligrafische schrijfletter op 15 steken of hoger werkt een van de 10 schrijfletters uit de Google Fonts van het gereedschap Tekst goed, omgezet naar hele steken.
De lettertypen van Stitchmate
Stitchmate heeft 48 ingebouwde lettertypen in twee soorten, hele steken en stiksteek, en je kunt elk lettertype op je apparaat gebruiken. Elk lettertype bekijk en gebruik je gratis in de editor.
Het gereedschap Tekst verwerkt tekst over meerdere regels met automatisch centreren, ondersteunt hele kruissteken en stiksteek, en laat je de lettergrootte aanpassen met een schaalfactor (lettertypen in hele steken) of een traploze schuifregelaar voor de hoogte (stiksteeklettertypen en lettertypen van je apparaat). Typ je tekst, kies een lettertype, pas de grootte aan en zie het resultaat direct op het raster.
Welk lettertype is het best voor beginners in kruissteek?
Hoe voeg ik tekst toe aan een kruissteekpatroon?
Kan ik elk computerlettertype gebruiken voor kruissteek?
Hoeveel steken hoog moeten letters in kruissteek zijn?
Wat is het verschil tussen lettertypen en alfabetpatronen voor kruissteek?
Wat is een stiksteeklettertype?
Waar vind ik gratis alfabetpatronen voor kruissteek?
Bestaan er gratis lettertypen voor kruissteek?
Is er een gratis schrijfletter voor kruissteek?
Maak van je tekst een patroon
Typ je tekst, kies een lettertype en pas de grootte aan: je ziet het resultaat in echte steken, en daarna download je het patroon of werk je het verder uit in de editor.
Tekstgenerator openenGratis ontwerpen. Geen account nodig. De PDF om te printen kost $7.99.
Verwante gidsen en tools
Wat is Aida-count?
Hoe de stofdichtheid het eindformaat en het detail bepaalt: de belangrijkste factor bij het kiezen van de lettergrootte.
Wat is confetti in kruissteek? (in het Engels)
Waarom er losse steken rond tekst uit lettertypen van je apparaat verschijnen, en hoe je ze opruimt.
Stiksteek in kruissteek (in het Engels)
De techniek achter stiksteeklettertypen: wanneer en hoe je contoursteken gebruikt.
Zo maak je van een foto een patroon
Maak van foto’s een patroon om te borduren, en voeg daarna tekst toe met een van de ingebouwde lettertypen.
Een collage ontwerpen in kruissteek
Zo schik je tekst, motieven, foto’s en randen tot één samenhangend ontwerp in de stijl van een merklap.
Een patroon helemaal zelf ontwerpen (in het Engels)
Eerst formaat en count, dan schetsen in blokken van 10, randen, en de letters als laatste: de volgorde waarin tekst niet alles opschuift.
Zo borduur je letters, namen en een signatuur (in het Engels)
De kant van het borduren: één letter borduren, een naam centreren en je werk signeren.
Letters en lettertypen voor tapisserie (in het Engels)
Alfabetten in halve kruissteek, monogrammen en letterhoogte per stramienfijnheid.