Stiksteek

Scherpe contouren en details boven op je steken: teken lijnen en paden, plaats vormen, omlijn een kleurvlak met één klik of trek contouren over uit je foto.

Sneltoets
K
Waar je het vindt
Gereedschap links → Stiksteek
Toetsenbord en speciale toetsen
K
Stiksteekgereedschap
Shift+P
Polylijnmodus aan of uit
Enter
Een pad afronden / een vorm plaatsen / hoekpunten van de selectie bewerken
Esc
Het huidige pad of de huidige vorm annuleren / deselecteren
Shift (tijdens het slepen van een vorm)
De verhoudingen van de vorm behouden
Alt (tijdens het slepen van een vorm)
De vorm vanuit het midden tekenen
Alt+slepen
Geselecteerde stiksteken dupliceren
DeleteBackspace
Geselecteerde stiksteek verwijderen
Cmd+ACtrl+A
Alle stiksteken selecteren
Cmd+CCtrl+C
Geselecteerde stiksteken kopiëren
Cmd+XCtrl+X
Geselecteerde stiksteken knippen
Cmd+VCtrl+V
Stiksteken plakken

Basis

Stiksteken vormen de contourlaag: dunne lijnen die je boven op je kruissteken borduurt. Ze geven een gezicht zijn trekken, maken letters leesbaar en veranderen een vage omgezette foto in een afbeelding met duidelijke randen. Heb je ze nog nooit geborduurd, dan legt de gids van Caterpillar Cross Stitch (in het Engels) de techniek uit.

Voor en na: een getekende vos zonder stiksteken, en dezelfde vos met donkere contouren rond de kop, de ogen en de staart

In Stitchmate liggen stiksteken boven op de steken en veranderen ze die nooit. Je kunt ze op verschillende manieren toevoegen, die manieren vrij combineren en alles ongedaan maken.

Stiksteken zijn extra borduurwerk, dus veel stiksteken verlagen het onderdeel Garens om bij te houden van je FLOW Score, en een patroon zonder stiksteken krijgt daar een kleine bonus. Voeg ze toe waar ze het ontwerp helpen, niet voor de score.


Hoe voeg je stiksteken toe?

Ik wil…Gebruik
Een rand omlijnen, snorharen tekenen, een detail toevoegenPolylijn, van punt naar punt klikken
Eén korte lijn toevoegen, zoals een steeltje of een wimperLijn
Een hart, ster, cirkel of bloem als contour toevoegenVormen
Een heel vlak van één kleur omlijnenAutomatisch omlijnen
Contouren voor een hele omgezette fotoGenereren, daarna met de hand bijwerken
Lijnen die je al hebt verbeteren, verplaatsen of kopiërenStiksteek selecteren

De knop Stiksteek in het gereedschap links bevat drie gereedschappen: Tekenen (lijnen, paden en vormen), Stiksteek selecteren en Automatisch omlijnen.


Lijnen tekenen

Kies het gereedschap Tekenen (K) en kies een garenkleur in het palet. De gereedschapsbalk heeft drie manieren om stiksteken te plaatsen: Lijn, Polylijn en een vorm.

Polylijn (de standaard, Shift+P) is voor contouren. Klik punt na punt langs de rand. Om af te ronden druk je op Enter, dubbelklik je of klik je met de rechtermuisknop; klik nog eens op het eerste punt om een lus te sluiten. Esc annuleert het pad dat je aan het tekenen bent. Op een tablet of telefoon gebruik je Afronden en Annuleren in de gereedschapsbalk.

Lijn is voor losse accenten: klik op het begin, klik op het eind, en de lijn wordt geplaatst.

Je hoeft niet precies te mikken. Punten springen naar de hoeken van steken en naar de punten halverwege ertussen, en een kruisje laat zien waar het volgende punt terechtkomt. Met de punten halverwege maak je vloeiendere diagonalen en bochten dan met alleen hoeken.

Staat symmetrie aan, dan worden je lijnen tijdens het tekenen gespiegeld.

Polylijn: punt voor punt rond de rand van een blad klikken, de lijn springt naar hoeken en punten halverwege, Enter om af te ronden

Vormen

Voor een hart, ster, cirkel, bloem, blad, maan en andere eenvoudige contouren open je de vormtegel in de gereedschapsbalk en kies je er een.

  1. Sleep over het patroon om de vorm op maat te maken. Houd Shift ingedrukt om de verhoudingen te behouden, of Alt om hem vanuit het midden te laten groeien.
  2. Laat los. De vorm wacht in een kader, zodat je hem nog kunt verplaatsen, vergroten of verkleinen en draaien.
  3. Klik op Plaatsen (of druk op Enter, of klik buiten het kader). Annuleren (of Esc) laat hem vallen.

Draaien in de gereedschapsbalk stelt de hoek in voordat je sleept: één klik voor de gangbare hoeken, of de schuifregelaar voor elke hoek in stappen van 15°.

Vormen worden steeds opnieuw getekend op de grootte die je sleept, dus een groot hart krijgt vloeiende bochten in plaats van een opgeblazen klein hart. Eenmaal geplaatst is een vorm een gewone stiksteek die je kunt bewerken zoals elke lijn.

Plaats je dezelfde vorm nog eens? Klik met de rechtermuisknop op de vormtegel om de laatste te pakken zonder de lijst te openen.

Vormen: Hart kiezen, het op het patroon uitslepen, het kader een beetje draaien, op Plaatsen klikken

Automatisch omlijnen

De snelste manier om een heel kleurvlak te omlijnen. Kies Automatisch omlijnen, kies het garen voor de contour in het palet en klik op een willekeurige steek in het vlak. Stitchmate tekent stiksteken helemaal rond dat vlak, in één stap om ongedaan te maken.

Alleen steken die zij aan zij liggen, tellen als één vlak. Steken die elkaar alleen op een hoek raken, en andere vlakken in dezelfde kleur elders, krijgen hun eigen contour als je erop klikt.

Bij een omgezette foto is het een snelle manier om te zien of contouren helpen: klik de belangrijkste kleurvlakken één voor één aan, voordat je tijd steekt in tekenen met de hand.

Voor en na: een rood hart, en hetzelfde hart na één klik met Automatisch omlijnen, met een donkere lijn langs de rand

Contouren maken uit de afbeelding

Stitchmate kan contouren voor je overtrekken uit je patroon. Het is een bètafunctie (met het label Bèta) die nog wordt verfijnd: reken erop dat je een paar verdwaalde lijnen weghaalt en er een paar met de hand toevoegt. Alles wat het maakt, zijn gewone stiksteken die je kunt bewerken of verwijderen.

Waar:

  • Bij het importeren van een foto: zet op de stap Patroon Stiksteek (Omtreklijnen uit je afbeelding) aan, onderaan de instellingen. Alleen technieken met stiksteken tonen het. Zie Foto importeren.
  • In de editor: Patroon → Stiksteken genereren uit afbeelding…, of Genereren in de gereedschapsbalk voor stiksteken. De contouren verschijnen op het patroon; klik op Toepassen om ze toe te voegen of op Annuleren om het patroon te laten zoals het was.

De instellingen:

  • Lijnen: hoeveel van de overgetrokken lijnen je houdt, de langste en duidelijkste eerst. Eronder zie je het aantal lijnen en steken en een schatting van de tijd, zodat je weet waar je aan begint. Begin laag en voeg er meer toe.
  • Garen: de kleur van de contour en het aantal draadjes.
  • Overtrekken vanaf: Bronafbeelding vindt details die het patroon kwijtraakte toen de kleuren werden verminderd; Patroonkleuren volgt precies de geborduurde kleurvlakken. Alleen beschikbaar als het patroon zijn oorspronkelijke afbeelding nog heeft.

Geavanceerd, voor als het resultaat niet klopt. Bij elke wijziging wordt de afbeelding opnieuw gescand, dus je wacht even.

Als…Probeer
Er contouren ontbrekenVerhoog Gevoeligheid (standaard 50)
Lijnen textuur oppikken, zoals vacht of stofVerlaag Gevoeligheid, of verlaag Contrastversterking (standaard 50, 0 is uit)
Een vlakke, verbleekte foto weinig lijnen geeftVerhoog Contrastversterking
Lijnen hoekig zijn en elk trapje volgenVerhoog Vloeiendheid (standaard 65)
Lijnen bochten afsnijden en kleine details missenVerlaag Vloeiendheid
Er veel kleine stompjes zijnVerhoog Kortste lijn (standaard 1,25 steken)

Meldt het paneel ‘Geen duidelijke contouren gevonden’, verhoog dan Gevoeligheid of trek over vanaf het patroon.

Het paneel Stiksteken genereren in de editor naast een portret met overgetrokken contouren: Overtrekken vanaf, de schuifregelaar Lijnen met het aantal lijnen en de tijdschatting, Garen, en Geavanceerd uitgeklapt

Lijnen verbeteren en hergebruiken

Schakel over naar Stiksteek selecteren om stiksteken te veranderen die je al hebt.

Selecteren: klik op een lijn, Shift+klik om er meer toe te voegen of weg te halen, sleep een kader over meerdere lijnen, of druk op Cmd/Ctrl+A voor allemaal.

Daarna:

  • Verplaatsen: sleep de selectie. Hij springt naar een fijn raster, zodat lijnen netjes blijven.
  • Van vorm veranderen: druk op Enter (of Hoekpunten bewerken) en sleep de uiteinden van de lijnen. Druk op Enter of Esc als je klaar bent.
  • Groter, kleiner of draaien: sleep de grepen van het kader rond de selectie. Bij het schalen blijft hij even hangen op de halve, normale en dubbele grootte.
  • Andere kleur: klik op een nieuwe kleur in het palet.
  • Kopiëren: houd Alt ingedrukt en sleep voor een snelle kopie, of gebruik kopiëren, knippen en plakken. Plakken zet de lijnen bij je muisaanwijzer. De kopie blijft bewaard als je ander gereedschap kiest.
  • Verwijderen: Delete of Backspace.

Klik met de rechtermuisknop op een geselecteerde lijn voor dezelfde acties, plus Omzetten naar polylijn om een losse lijn verder te verlengen.

Stiksteek selecteren: op een contour klikken, op Enter drukken, één uiteinde naar een nieuwe hoek slepen en dan met Alt+slepen een klein detail kopiëren

Garen en dikte

Stiksteken gebruiken de kleur die in het palet is geselecteerd, dus kies eerst het garen. Het menu Draadjes bepaalt met hoeveel draadjes je borduurt, van 1 tot 4 (standaard 2), en de lijn op het patroon wordt navenant dikker. De meeste contouren worden met één of twee draadjes geborduurd.

Nieuwe lijnen gebruiken wat er is ingesteld op het moment dat je ze tekent. Om bestaande lijnen te veranderen, selecteer je ze en kies je de nieuwe kleur.

Om het patroon zonder contouren te bekijken, zet je Stiksteken uit in de weergaveopties.


Tips en valkuilen

  • Teken stiksteken als laatste. Ze liggen boven op de steken en bewegen niet mee als die een andere kleur krijgen of worden opgeruimd, dus maak dat eerst af voordat je omlijnt.
  • Enter doet verschillende dingen. Tijdens het tekenen rondt het het pad af of plaatst het de vorm. Met geselecteerde lijnen begint het het bewerken van hoekpunten.
  • Overlappende lijnen stapelen niet. Teken je over een stuk dat al een stiksteek heeft, dan vervangt de nieuwere lijn de oude.
  • Automatisch omlijnen is één stap om ongedaan te maken. Is de contour niet wat je wilde, dan haalt één keer Ongedaan maken hem helemaal weg.
  • Te druk om de steken te zien? Verberg stiksteken in de weergaveopties terwijl je aan de kleuren werkt.

De stiksteektechniek leren

Deze pagina gaat over het tekenen van stiksteken in het patroon. Voor het borduren ervan op de stof: